Veiligheid

Optimale veiligheid heeft een hoge prioriteit binnen de Posten. Onze medewerkers werken in de dagelijkse praktijk continu aan de verbetering van kwalitatief goede en veilige persoonsgerichte zorg. Een belangrijk onderdeel van het leren en verbeteren in onze organisatie zijn onze thema’s Advance Care Planning, medicatieveiligheid, vrijheid en veiligheid, aandacht voor eten en drinken en decubituspreventie.
Binnen het thema medicatieveiligheid besteedt de Posten aandacht aan het bespreken van medicatiefouten in het team en de medicatiereview. Daarnaast besteden we aandacht aan het thema gemotiveerd omgaan met vrijheidsbeperking waarin aandacht voor de middelen en maatregelen rond vrijheid en het werken aan vrijheidsbevordering.
Voor de thema’s Advance Care Planning, medicatieveiligheid, Vrijheid en Veiligheid (middelen en maatregelen) en aandacht voor eten en drinken leveren wij jaarlijks vóór 1 juli op een landelijke website de kwaliteitsindicatoren aan, die worden opgenomen in de Openbare Database (OBD). De uitkomsten van deze indicatoren zijn onderdeel van gesprek tussen de teams en indien relevant, tussen onze medewerkers en onze klant bij de bespreking van het zorgplan. Tevens delen wij de uitkomsten met onze Cliëntenraad en maken ook samen met hen afspraken over ontwikkeling. Hoe we met de uitkomsten aan de slag zijn gegaan, hoe zaken zijn geborgd en wat opnieuw aandacht verdient, beschrijven we op onze digitale site: https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/. De informatie is tevens onderwerp van gesprek met het Zorgkantoor


De ontwikkelingen in 2019 waren:
  • We hebben ervoor gekozen om, naast de verplicht in te vullen indicatoren Advance Care Planning, Medicatieveiligheid: bespreken medicatiefouten in het team en Aandacht voor eten en drinken, ons ook te richten op de indicatoren Medicatieveiligheid: percentage klanten waarbij een formele medicatiereview heeft plaatsgevonden en Gemotiveerd omgaan met vrijheidsbeperking: percentage klanten waarbij vrijheidsbeperkende middelen en maatregelen zijn toegepast en de wijze waarop de organisatie nadenkt over vrijheidsbevordering van cliënten

Thema’s van veiligheid


Advance Care Planning

Preventie van acute ziekenhuisopnames is bij de Posten geborgd doordat onze Specialisten ouderengeneeskunde/ Verpleegkundig specialisten (SO/VS) in samenwerking met onze zorgprofessionals beschikken over de juiste kennis en diverse methodieken om de gezondheidsrisico’s zoveel mogelijk te beperken en tijdig te herkennen. Zij worden hierin continu geschoold en zijn daarnaast doorlopend in gesprek met de klant en zijn/haar familie over gewenste en medisch gezien mogelijke zorg, ook rondom het levenseinde. Met behulp van risicosignaleringen en halfjaarlijkse evaluaties houden we het zorgplan actueel zodat duidelijk is welke zorg en behandeling de klant nodig heeft en welke wensen er zijn rondom het levenseinde. Ook de multidisciplinaire samenwerking en de samenwerking met Zorgschakel Enschede dragen bij aan het voorkomen van ziekenhuisopnames. Registratie en informatie over de reden(en) van een eventuele opname in het ziekenhuis worden gerapporteerd in het dossier van de klant. De Posten haalt hieruit benodigde informatie om van te leren en ontwikkelen.


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • We borduren voort op onze samenwerkingen hierin met Zorgschakel Enschede, onze ketensamenwerking met Medisch Spectrum Twente (MST) (inzake de trajecten Samenwerken aan Waarde en Regiovisie Twente) en de samenwerking met andere zorginstellingen op het gebied van het regionaal verbeteren van de crisisregeling

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • In 2020 hebben we voortgeborduurd op onze samenwerkingen hierin met Zorgschakel Enschede, onze ketensamenwerking met Medisch Spectrum Twente (MST) (inzake de trajecten Samenwerken aan Waarde en Regiovisie Twente) en de samenwerking met andere zorginstellingen op het gebied van het regionaal verbeteren van de crisisregeling. In 2021 gaan we hiermee verder


Medicatieveiligheid

De medicatieveiligheid is binnen de Posten goed geborgd binnen de Geneesmiddelencommissie. Deze commissie heeft als doel het bewaken, toetsen en verbeteren van optimale medicatieveiligheid binnen de Posten zodat de klant door het juist voorschrijven en het juist bewaren het juiste geneesmiddel gebruikt in de juiste dosering, op het juiste tijdstip, op de juiste wijze met de juiste registratie en evaluatie. Het voorschrijven t/m afleveren en toedienen van medicatie is verantwoord geregeld en voldoet aan wet- en regelgeving. De commissie komt jaarlijks 2 x bijeen waarbij ook altijd de apotheker aanwezig is.

De Posten werkt met het medicatieschrijfsysteem EVS (Elektronisch Voorschrijf Systeem: we werken met Medimo en Boomerweb) en een elektronisch toedieningsregistratiesysteem (ETDR). Deze systemen passen bij de huidige ontwikkelingen en trends, zijn gebruiksvriendelijk en toegerust op koppelingen en samenwerkingen met andere partijen. Naast het gebruik van de dubbelcheck-app zorgen deze systemen voor minder fouten in het medicatiesysteem en -processen en dus voor een betere medicatieveiligheid.

Om risico’s bij het voorschrijven en toedienen van medicatie zoveel mogelijk uit te sluiten, werkt de Posten volgens de veilige principes in de medicatieketen en duidelijke procedures en protocollen die in het kwaliteitsmanagementsysteem (Kwaliteitskompas) staan geborgd. Jaarlijks evalueert de Posten de werkwijzen, houden we veranderingen in wet- en regelgeving goed bij en worden de zorgteams gecoacht in het veilig werken met medicatie. Antibiotica worden in de Posten alleen voorgeschreven mits hiervoor een klinische indicatie is en rekening houdend met de toenemende antibioticaresistentie.

Bespreken van medicatiefouten in het team
Binnen de commissie en de overleggen met de aandachtsvelders medicatieveiligheid wordt de medicatieveiligheid geborgd doordat tijdens de intervisie de medicatiefouten binnen het team worden besproken. De aandachtsvelder bespreekt de incidenten standaard tijdens het werkoverleg. Daarnaast beschikt de Posten over een incidentencommissie waarin op organisatieniveau trends en verbetermogelijkheden rondom medicatiefouten worden besproken. Regulier vindt hierover terugkoppeling plaats binnen de stuurgroep Kwaliteit in Beeld.

Medicatiereview
Een formele medicatiereview per klant (die langer dan zes maanden in zorg is) wordt jaarlijks gedaan door de apotheker in overleg met de specialist ouderengeneeskunde.


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • Dit gehele thema is opgenomen als speerpunt binnen het verbeterdoel 2021 “Kwaliteit en Veiligheid”, zie https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/verbeterdoelen. Binnen dit thema richten we ons in 2021 op het oppakken van de ontwikkelpunten vanuit de in 2020 uitgevoerde externe medicatie-audit en het voorbereiden van eigen medewerkers tot het uitvoeren van interne audits voor medicatie-veiligheid

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • Op 19 november 2020 vond een externe medicatie-audit plaats op onze afdelingen De Marke, De Horst en een gedeelte van Erve Leppink. Het was onderdeel van de voorbereiding op een nieuw contract met de apotheek. Uit het rapport bleek dat 87% van de onderzochte aspecten goed zijn geregeld en 13% nog aandacht verdient. De aangegeven ontwikkelpunten zijn verdeeld over punten die per team of met de specialisten ouderengeneeskunde worden opgepakt. De voortgang hiervan borgen en bewaken we binnen de stuurgroep Kwaliteit in Beeld, de Geneesmiddelencommissie, de aandachtsvelders en middels interne medicatie-audits
  • Om de medicatieveiligheid goed te kunnen blijven bewaken, hebben we in 2020 interne medicatie-audits opgenomen in onze driejarige auditplanning


Vrijheid en veiligheid

Vanuit de visie van de Posten op de hulpverlening aan haar klanten staat de eigen autonomie van de klant met aantoonbaar respect voor zijn of haar leefwereld centraal. Dat betekent dat het beleid van de Posten ten aanzien van vrijheidsbeperkende interventie(s) gebaseerd is op ‘het neen, tenzij….’ principe en beleid. Uitgangspunt is hierin te focussen op alternatieven en vrijheidsverruimende maatregelen. Onder andere middels scholingen en informatie van de aandachtsvelders en zorgverantwoordelijken op dit gebied stimuleert de Posten hierin de teams en medewerkers om hier op een bewuste wijze flexibel en creatief mee om te gaan.
We helpen onze klanten lichamelijk en geestelijk zo fit mogelijk te blijven en zetten wij ons in voor een veilige en aangename leefomgeving. Voor sommige mensen kunnen extra hulpmiddelen nodig zijn. We kiezen dan voor hulpmiddelen die de bewegingsvrijheid zo weinig mogelijk aantasten. Dit doen wij in overleg met de wettelijke vertegenwoordiger van de klant, onze specialist ouderengeneeskunde, het multidisciplinair team en eventueel externe deskundigen.
De “Wet zorg en dwang”-arts is eindverantwoordelijk voor het op de juiste manier en volgens wettelijke richtlijnen toepassen van de werkwijzen uit ons protocol Vrijheid en Veiligheid, dat is opgenomen in ons kwaliteitsmanagementsysteem (Kwaliteitskompas).
Het beleid wordt geïmplementeerd, geborgd en bewaakt door en binnen de commissie Zorg en Dwang, die is verbonden met de kwaliteitsstructuur. Een aantal binnen de Posten benoemde verzorgenden IG niveau-3 beoefenen de rol van zorgverantwoordelijke in het kader van de WZD. Deze zorgverantwoordelijken worden begeleid en gecoacht door twee geriatrieverpleegkundigen. Deze geriatrieverpleegkundigen zijn onderdeel van de commissie met als doel de visie op vrijheid en veiligheid en de WZD blijvend binnen de afdelingen onder de aandacht te brengen en houden.
Aandachtsvelders volgen structureel verplichte scholing waarbij onder andere casuïstiek aan de orde komt. Daarnaast worden alle zorgprofessionals één keer per jaar drie jaar op inhoud (o.a. middels e-Learning wet Zorg en Dwang) geschoold. Halfjaarlijks stelt de commissie Vrijheid en Veiligheid een analyse op met de toegepaste middelen en maatregelen, die wordt gebruikt om te leren en ontwikkelen. De analyse wordt besproken met de stuurgroep Kwaliteit in Beeld en de Cliëntenraad en dient als input voor een eventueel bezoek van de IGJ.


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • Dit gehele thema is opgenomen als speerpunt binnen het verbeterdoel 2021 “Kwaliteit en Veiligheid”, zie https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/verbeterdoelen
  • Binnen dit thema, dat geborgd en bewaakt wordt door onze commissie Zorg en Dwang, implementeren we de concrete aanpassingen volgens het in 2020 vastgestelde beleid rondom Zorg en Dwang
  • We borduren voort op onze deelname aan het Lerend Netwerk Vrijheid en Veiligheid en onze kennisuitwisseling met IZO en Zorgschakel Enschede

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • Eind 2020 hebben we ons beleid rondom de wet Zorg en Dwang (WZD) in het beleid Vrijheid en Veiligheid vastgesteld
  • In 2020 zijn (en blijven) alle zorgprofessionals en andere medewerkers binnen de Posten geïnformeerd over de nieuwe WZD middels een projectpagina en nieuwsberichten op intranet
  • We hebben de e-Learning WZD in 2020 voor alle zorgprofessionals vanaf niveau 2 beschikbaar gesteld. Ondanks de corona-situatie had eind 2020 18% deze e-Learning voltooid. In 2021 blijven we deze scholing aanbieden en wordt het onderdeel van de teamplannen
  • De WZD-scholingen voor de aandachtsvelders en zorgverantwoordelijken hebben in 2020 vertraging opgelopen in verband met de corona-situatie, maar vinden in 2021 zijn vervolg
  • We hebben nagedacht over hoe technologie ondersteunend kan zijn aan Vrijheid en Veiligheid en nemen dit mee in het programma van eisen van onze nieuwbouw, verbouw en locatie Erve Leppink
  • We hebben voortgeborduurd op onze deelname aan het Lerend Netwerk Vrijheid en Veiligheid en onze kennisuitwisseling met IZO en Zorgschakel Enschede
  • In 2020 zijn de randvoorwaarden vanuit de WZD in orde gemaakt, zoals samenwerkingsafspraken met de onafhankelijke cliëntvertrouwenspersoon, inzet van de externe deskundige (in samenwerking met Zorgschakel Enschede), benoeming WZD functionaris, regionale klachtencommissie en de informatievoorziening voor klanten en wettelijke vertegenwoordigers
  • Vanaf 2020 (en tot in 2021) dragen de twee eerder benoemde verantwoordelijke verpleegkundigen hun rol in het kader van WZD over aan de zorgverantwoordelijken en zullen zij op dit gebied wel blijven coachen
  • In het kader van de WZD en in verlengde van de algemene huisregels van de Posten zijn we, in samenwerking met de Cliëntenraad, gestart met de herijking van de Huisregels, die in 2021 zullen worden vastgesteld
  • Over de tweede helft van 2020 is een analyse opgesteld. Deze is op te vragen bij de commissie Vrijheid en Veiligheid


Decubituspreventie

De professionals van de Posten dragen zorg voor goede decubituspreventie. Door regelmatige observatie van huid, voedingstoestand, mondzorg en vochtletsel proberen zij de risico’s bij onze klanten tijdig te onderkennen en passende maatregelen hierin te nemen. Mocht toch sprake zijn van decubitus, dan schakelt de Posten de gespecialiseerde wondverpleegkundigen van Zorgschakel Enschede (ZSE) in. Zij begeleiden de zorgprofessionals van de Posten wanneer nodig bij het uitvoeren van een wondbehandelplan, evalueren en stellen het wondbehandelplan wanneer nodig bij. ZSE werkt op het gebied van wondzorg samen met het MST wondexpertisecentrum.
Binnen de Posten zijn de werkwijzen rondom decubituspreventie uitgebreid beschreven in het Kwaliteitskompas. Onze aandachtsvelders op het gebied van huidletsel (waaronder decubitus) en incontinentie, die d.m.v. scholing hun deskundigheid op peil houden en die binnen en samen met de teams zorgdragen voor voorkoming van huidletsel, zijn middels onze commissie Wondzorg en Incontinentie verbonden met onze kwaliteitsstructuur, die sinds 2020 onderdeel uitmaakt van onze beleidscyclus (zie Kwaliteitsstructuur).


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • In 2021 installeren we de aandachtsvelders wondzorg en incontinentie binnen de kwaliteitsstructuur in de commissie Wondzorg en incontinentie
  • We bieden deze aandachtsvelders scholing (o.a. een verplichte e-Learning) aan om hun deskundigheid op peil te houden. Zo kunnen zij samen met de teams zorgdragen voor de voorkoming van huidletsel bij onze klanten

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • Installatie van de aandachtsvelders wondzorg en incontinentie is in 2020 niet gerealiseerd. We hebben dit als doelstelling meegenomen in ons Kwaliteitsplan 2021
  • Het aanbieden van e-Learning aan deze aandachtsvelders hebben we in 2020, in samenwerking met ZSE, gedeeltelijk gerealiseerd omdat nog niet alle aandachtsvelders hieraan hebben kunnen deelnemen. We nemen dit als doelstelling mee in ons Kwaliteitsplan 2021


Eten en drinken

Eten en drinken is voor alle klanten van de Posten een belangrijk moment van de dag . Zoals u onder Zinvolle Daginvulling kunt lezen, hebben wij op dit thema Eten en Drinken veel ontwikkeld en blijven we hierin ook in ontwikkeling. Onze eigen keuken schakelt continu met de afdelingen en de huiskamers om alle mogelijkheden te bekijken om aan de voedingsvoorkeuren van onze klant te kunnen voldoen. Naast het feit dat wij het belangrijk vinden dat onze klant geniet van het eten en drinken en de ambiance tijdens de maaltijden, letten wij er ook op dat onze klant niet ondervoed raakt of overgewicht ontwikkelt.
Bij medische noodzaak of bij expliciete uitzonderingen (verslikkingsproblematiek, vochtscores etc.) leggen wij informatie over eten en drinken vast in het zorgdossier.


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • Dit gehele thema is opgenomen als speerpunt binnen het verbeterdoel 2021 “Kwaliteit en Veiligheid”, zie https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/verbeterdoelen
  • We borduren voort op deelname aan het door ActiZ georganiseerde programma “Eten en Welzijn”, dat ons gaat helpen ons beleid op dit gebied verder vorm te geven

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • In 2020 zijn wij aangesloten bij het door ActiZ georganiseerde programma “proef” met begeleiding vanuit “Eten en Welzijn”, dat ons gaat helpen ons beleid op dit gebied verder vorm te geven. In 2021 borduren we hierop voort
  • Vanaf 2020 maakt de werkgroep Eten en Drinken deel uit van de kwaliteitsstructuur van de Posten. Deze werkgroep, waarbij ook de Cliëntenraad is betrokken, gaat een belangrijke rol spelen bij het ontwikkelen van het eetconcept ten behoeve van de nieuwbouw
  • In 2020 vond een HACCP-inspectie plaats in de vorm van een nulmeting. Hieruit bleek dat de Posten goed scoort op voedselveiligheid en de risico’s klein zijn of niet aanwezig. De kansen en ontwikkelpunten uit het rapport van deze inspectie zijn besproken met en worden opgepakt door het team Catering en keuken. Om de voortgang te bewaken, staat HACCP als vast agendapunt genoteerd tijdens de werkoverleggen en zijn er in beide teams “eigenaren” aangesteld die de dagelijkse werkzaamheden rondom voedselveiligheid bewaken en coördineren. Het rapport wordt bewaakt door de leidinggevende Eten en Drinken, die in 2021 onderzoek doet naar digitale bewaking van de ontwikkelpunten


Incidentencommissie

Naast bovengenoemde thema’s beschikt de Posten over een Incidentencommissie, die minimaal 3 x per jaar bij elkaar komt. De commissie bewaakt en bevordert de kwaliteit van de zorg door het inventariseren en analyseren van incidenten en geregistreerde gegevens over onveilige, gevaarlijke en risicovolle situaties met betrekking tot de klant. Binnen de kaders van haar doelstelling is zij verantwoordelijk voor het waarborgen van veilige zorg en ondersteuning in een veilige omgeving gericht op het ondersteunen van het algehele welbevinden van de klant. De commissie maakt onderdeel uit van de kwaliteitsstructuur.
Incidenten kunnen door medewerkers zelf binnen het daarvoor bedoelde meldsysteem worden gemeld. Het systeem helpt ons om de kwaliteit van ons werk organisatie-breed te verbeteren door te leren van fouten en incidenten, maar ook van elkaars successen en ideeën. Ook is in dit systeem ruimte voor meldingen over vermoedens van ouderenmishandeling, calamiteiten en incidenten over gegevensbeveiliging (in het kader van privacybescherming). Om te blijven leren en ontwikkelen brengen wij het systeem op diverse wijzen continu onder de aandacht van onze medewerkers. Per kwartaal vindt intervisie plaats met de afhandelaren, die de incidentmeldingen binnen de teams oppakken. Tijdens deze intervisie staan het creëren van een veilige meldcultuur, onderwerpen vanuit de incidentencommissie en evaluatie van het systeem standaard op de agenda. Vanuit de incidentencommissie volgt elk kwartaal een rapportage, die wordt gedeeld en besproken met de bestuurder, de stuurgroep Kwaliteit in Beeld en de Cliëntenraad.


De plannen voor 2021 zijn als volgt:
  • Dit gehele thema is opgenomen als speerpunt binnen het verbeterdoel 2021 “Kwaliteit en Veiligheid”, zie https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/verbeterdoelen
  • Om aandacht te blijven vragen voor (het gebruik van) het meldsysteem en een veilige meldcultuur, borduren we in 2021 voort op de organisatie van de workshops voor onze medewerkers, het plaatsen van reguliere berichten op intranet, het organiseren van een meldweek en het bespreken van dit onderwerp tijdens werkoverleggen

De ontwikkelingen in 2020 waren:
  • Aan het organiseren van workshops en intervisies voor aandachtsvelders / afhandelaren, een meldweek en bespreking in werkoverleggen is in 2020 minder aandacht besteed vanwege de corona-situatie. Begin 2021 bespreken we hiervan de status, samen met HR, in de stuurgroep Kwaliteit in Beeld. In 2021 zal het weer actief worden opgepakt en vinden 1 x per kwartaal intervisies plaats. Ook zal er 1 x per kwartaal een lid van de incidentencommissie aansluiten bij de teamvergaderingen om uitleg te geven over Q-Base, het nut van melden en het bespreken en analyseren van meldingen. Tevens worden de verpleegkundigen in 2021 intensiever betrokken en opgeleid op het gebied van kwaliteit en daarmee wordt hun rol binnen Q-Base groter. We nemen het mee als doelstelling(en) in het Kwaliteitsplan 2021. Het onderwerp Incidenten(meldingen) is in 2021 meegenomen in de driejarige auditplanning
  • In 2020 is een incidentenanalyse opgeleverd, besproken in de stuurgroep Kwaliteit in Beeld en beknopt opgenomen in de directiebeoordeling 2020