Kwalitatief veilige zorg en ondersteuning

Leren door professionals in teams

Optimale veiligheid heeft een hoge prioriteit binnen de Posten. Onze medewerkers werken in de dagelijkse praktijk continu aan de verbetering van kwalitatief goede en veilige persoonsgerichte zorg. Een belangrijk onderdeel van het leren en verbeteren in onze organisatie zijn onze thema’s Advance Care Planning, medicatieveiligheid, vrijheid en veiligheid, aandacht voor eten en drinken en decubituspreventie.
Binnen het thema medicatieveiligheid besteedt de Posten aandacht aan het bespreken van medicatiefouten in het team en de medicatiereview. Daarnaast besteden we aandacht aan het thema gemotiveerd omgaan met vrijheidsbeperking waarin aandacht voor de middelen en maatregelen rond vrijheid en het werken aan vrijheidsbevordering.
Voor de thema’s Advance Care Planning, medicatieveiligheid, Vrijheid en Veiligheid (middelen en maatregelen) en aandacht voor eten en drinken leveren wij jaarlijks vóór 1 juli op een landelijke website de kwaliteitsindicatoren aan, die worden opgenomen in de Openbare Database (OBD). De uitkomsten van deze indicatoren zijn onderdeel van gesprek tussen de teams en indien relevant, tussen onze medewerkers en onze klant bij de bespreking van het zorgplan. Tevens delen wij de uitkomsten met onze Cliëntenraad en maken ook samen met hen afspraken over ontwikkeling. Hoe we met de uitkomsten aan de slag zijn gegaan, hoe zaken zijn geborgd en wat opnieuw aandacht verdient, beschrijven we op onze digitale site: https://kwaliteitinbeeld.deposten.nl/. De informatie is tevens onderwerp van gesprek met het Zorgkantoor

Thema’s van veiligheid


Advance Care Planning

Preventie van acute ziekenhuisopnames is bij de Posten geborgd doordat onze Specialisten ouderengeneeskunde/ Verpleegkundig specialisten (SO/VS) in samenwerking met onze zorgprofessionals beschikken over de juiste kennis en diverse methodieken om de gezondheidsrisico’s zoveel mogelijk te beperken en tijdig te herkennen. Zij worden hierin continu geschoold en zijn daarnaast doorlopend in gesprek met de klant en zijn/haar familie over gewenste en medisch gezien mogelijke zorg, ook rondom het levenseinde. Met behulp van risicosignaleringen en halfjaarlijkse evaluaties houden we het zorgplan actueel zodat duidelijk is welke zorg en behandeling de klant nodig heeft en welke wensen er zijn rondom het levenseinde. Ook de multidisciplinaire samenwerking en de samenwerking met Zorgschakel Enschede dragen bij aan het voorkomen van ziekenhuisopnames. Registratie en informatie over de reden(en) van een eventuele opname in het ziekenhuis worden gerapporteerd in het dossier van de klant. De Posten haalt hieruit benodigde informatie om van te leren en ontwikkelen.


  • Op het gebied van palliatieve zorg heeft een zelfevaluatie (nulmeting) plaatsgevonden waarop, vanuit de resultaten, een verbeterplan is gemaakt. In 2023 borduren we voort op de eerste gezette stappen vanuit dit plan. Het cyclisch werken zorgt voor het sneller signaleren en pro-actiever werken

  • Op het gebied van palliatieve zorg heeft een zelfevaluatie (nulmeting) plaatsgevonden waarop, vanuit de resultaten, een verbeterplan is gemaakt. In 2023 borduren we voort op de eerste gezette stappen vanuit dit plan. Het cyclisch werken zorgt voor het sneller signaleren en pro-actiever werken
  • Eind oktober brachten we samen met het Netwerk Palliatieve Zorg Midden- en Noordwest-Twente een Wensenboekje uit. Dit boekje is er voor iedereen is die wil nadenken over de laatste levensfase
  • Van 2020 tot 2023 vond er, binnen het samenwerkingsverband Zorgschakel Enschede, een pilot Zorgpad Observatie plaats. Met de komst van een observatieplek, als onderdeel van deze pilot, kunnen we kwetsbare ouderen beter en sneller de juiste zorg geven doordat ze direct op de plek komen waar ze het beste geholpen kunnen worden. Zie voor meer informatie: deze link en de publicatie hierover in Tubantia

Medicatieveiligheid

De medicatieveiligheid is binnen de Posten goed geborgd binnen de Geneesmiddelencommissie. Om medicatieveiligheid goed te kunnen blijven bewaken, hebben we interne medicatie audits opgenomen in onze driejarige auditplanning. Deze geneesmiddelencommissie heeft als doel het bewaken, toetsen en verbeteren van optimale medicatieveiligheid binnen de Posten zodat de klant door het juist voorschrijven en het juist bewaren het juiste geneesmiddel gebruikt in de juiste dosering, op het juiste tijdstip, op de juiste wijze met de juiste registratie en evaluatie. Het voorschrijven t/m afleveren en toedienen van medicatie is verantwoord geregeld en voldoet aan wet- en regelgeving. De commissie komt jaarlijks 4 x bijeen waarbij gedeeltelijk ook altijd de apotheker aanwezig is. De voorzitter van de  Geneesmiddelencommissie heeft daarnaast elke 6 weken een overleg met de verpleegkundige medicatieveiligheid om de high-lights van de medicatie-incidenten te bespreken.

De Posten werkt met het medicatieschrijfsysteem EVS (Elektronisch Voorschrijf Systeem: we werken met Medimo en Boomerweb) en een elektronisch toedieningsregistratiesysteem (ETDR). Deze systemen passen bij de huidige ontwikkelingen en trends, zijn gebruiksvriendelijk en toegerust op koppelingen en samenwerkingen met andere partijen. Naast het gebruik van de dubbelcheck-app zorgen deze systemen voor minder fouten in het medicatiesysteem en -processen en dus voor een betere medicatieveiligheid.

Om risico’s bij het voorschrijven en toedienen van medicatie zoveel mogelijk uit te sluiten, werkt de Posten volgens de veilige principes in de medicatieketen en duidelijke procedures en protocollen die in het kwaliteitsmanagementsysteem (Kwaliteitskompas) staan geborgd. Jaarlijks evalueert de Posten de werkwijzen, houden we veranderingen in wet- en regelgeving goed bij en worden de zorgteams gecoacht in het veilig werken met medicatie. Antibiotica worden in de Posten alleen voorgeschreven mits hiervoor een klinische indicatie is en rekening houdend met de toenemende antibioticaresistentie.

Bespreken van medicatiefouten in het team
Binnen de commissie en de overleggen met de aandachtsvelders medicatieveiligheid wordt de medicatieveiligheid geborgd doordat tijdens het werkoverleg de medicatiefouten binnen het team worden besproken. De aandachtsvelder bespreekt de incidenten standaard tijdens het werkoverleg. Daarnaast beschikt de Posten over een incidentencommissie waarin op organisatieniveau trends en verbetermogelijkheden rondom medicatiefouten worden besproken. Regulier vindt hierover terugkoppeling plaats binnen het Kernteam.

Medicatiereview
Een formele medicatiereview per klant (die langer dan zes maanden in zorg is) wordt jaarlijks gedaan door de apotheker in overleg met de specialist ouderengeneeskunde.


  • In 2023 richten we ons op het oppakken van de ontwikkelpunten vanuit de in november 2022 uitgevoerde interne medicatieaudit
  • We beoordelen in 2023 de wijze van medicatie delen en doen verantwoorde experimenten om dit proces te optimaliseren en klaar te maken voor de toekomst

  • Sinds 2022 zijn onze thuiszorg-klanten in de Ronde Vleugel ook aangesloten op Medimo om digitaal medicatie via een app op de mobiel af te tekenen. Dit laatste kan nu ook op onze locatie Erve Leppink
  • In 2022 hebben we een nieuw protocol opgesteld voor de werkwijze opiaten
  • Dankzij een eerste bijeenkomst van het Professioneel Platform de Posten (zie Leren en Ontwikkelen) is samen met professionals en de commissie nagedacht over “dubbelcheck risicovolle medicatie buiten de baxter”. Op basis van alle input is het advies aan het Kernteam om de verplichting om risicovolle medicatie dubbel te controleren, onder voorwaarden en met heldere onderliggende afspraken, los te laten, overgenomen. Een mooi behaald succes door deze nieuwe vorm van betrokkenheid van onze professionals!

Vrijheid en veiligheid

Vanuit de visie van de Posten op de hulpverlening aan haar klanten staat de eigen autonomie van de klant met aantoonbaar respect voor zijn of haar leefwereld centraal. Dat betekent dat het beleid van de Posten ten aanzien van vrijheidsbeperkende interventie(s) gebaseerd is op ‘het neen, tenzij….’ principe en beleid. Uitgangspunt is hierin te focussen op alternatieven en vrijheidsverruimende maatregelen. Onder andere middels scholingen en informatie van de aandachtsvelders en zorgverantwoordelijken op dit gebied stimuleert de Posten hierin de teams en medewerkers om hier op een bewuste wijze flexibel en creatief mee om te gaan.
We helpen onze klanten lichamelijk en geestelijk zo fit mogelijk te blijven en zetten wij ons in voor een veilige en aangename leefomgeving. Voor sommige mensen kunnen extra hulpmiddelen nodig zijn. We kiezen dan voor hulpmiddelen die de bewegingsvrijheid zo weinig mogelijk aantasten. Dit doen wij in overleg met de wettelijke vertegenwoordiger van de klant, onze specialist ouderengeneeskunde, het multidisciplinair team en eventueel externe deskundigen.
De “Wet zorg en dwang”-arts is eindverantwoordelijk voor het op de juiste manier en volgens wettelijke richtlijnen toepassen van de werkwijzen uit ons protocol Vrijheid en Veiligheid, dat is opgenomen in ons kwaliteitsmanagementsysteem (Kwaliteitskompas).
Het beleid is geïmplementeerd, geborgd en bewaakt door en binnen de commissie Zorg en Dwang, die is verbonden met de kwaliteitsstructuur. Een aantal binnen de Posten benoemde verzorgenden IG niveau-3 beoefenen de rol van zorgverantwoordelijke in het kader van de WZD. Deze zorgverantwoordelijken worden begeleid en gecoacht door twee geriatrieverpleegkundigen. Deze geriatrieverpleegkundigen zijn onderdeel van de commissie met als doel de visie op vrijheid en veiligheid en de WZD blijvend binnen de afdelingen onder de aandacht te brengen en houden.
Aandachtsvelders volgen structureel verplichte scholing waarbij onder andere casuïstiek aan de orde komt. Daarnaast worden alle zorgprofessionals één keer per jaar drie jaar op inhoud (o.a. middels e-Learning wet Zorg en Dwang) geschoold. Halfjaarlijks stelt de commissie Vrijheid en Veiligheid een analyse op met de toegepaste middelen en maatregelen, die wordt gebruikt om te leren en ontwikkelen. De analyse wordt besproken met het Kernteam en de Cliëntenraad en dient als input voor een eventueel bezoek van de IGJ. Een lid van de Cliëntenraad neemt deel aan de Commissie Vrijheid en Veiligheid.


  • Blijvende aandacht voor het gedachtengoed en werkwijze naar vrijheid met veiligheid op maat i.p.v. veiligheid met vrijheid op maat. Dit in samenwerking tussen zorgprofessional en naast en als onderdeel in het programma ‘persoonsgericht werken'
  • Erve Leppink in 2023 als open locatie

  • Met het ontwikkeltraject op Erve Leppink “van veiligheid naar vrijheid op maat” naar “vrij met veiligheid op maat” zijn we in Q2 2022 gestart. Daarin is de ambitie uitgesproken om in maart 2023 de bewoners van Erve Leppink vrijheid en veiligheid naar behoefte te bieden, waarbij wij veiligheid op maat regelen. De Cliëntenraad is hierbij nauw betrokken. In onze digitale Nieuwsbrief van november besteedden we hieraan aandacht

Decubituspreventie

De professionals van de Posten dragen zorg voor goede decubituspreventie. Door regelmatige observatie van huid, voedingstoestand, mondzorg en vochtletsel proberen zij de risico’s bij onze klanten tijdig te onderkennen en passende maatregelen hierin te nemen. Mocht toch sprake zijn van decubitus, dan schakelt de Posten de gespecialiseerde wondverpleegkundigen van Zorgschakel Enschede (ZSE) in. Zij begeleiden de zorgprofessionals van de Posten wanneer nodig bij het uitvoeren van een wondbehandelplan, evalueren en stellen het wondbehandelplan wanneer nodig bij. ZSE werkt op het gebied van wondzorg samen met het MST. Binnen de Posten zijn de werkwijzen rondom decubituspreventie uitgebreid beschreven in het Kwaliteitskompas. Onze aandachtsvelders op het gebied van huidletsel (waaronder decubitus) en incontinentie, die d.m.v. scholing hun deskundigheid op peil houden en die binnen en samen met de teams zorgdragen voor voorkoming van huidletsel, zijn middels onze commissie Wondzorg en Incontinentie verbonden met onze kwaliteitsstructuur, die sinds 2020 onderdeel uitmaakt van onze beleidscyclus (zie Kwaliteitsstructuur).

Eten en drinken

Eten en drinken is voor alle klanten van de Posten een belangrijk moment van de dag . Zoals u onder Zinvolle Daginvulling kunt lezen, hebben wij op dit thema Eten en Drinken veel ontwikkeld en blijven we hierin ook in ontwikkeling. Onze eigen keuken schakelt continu met de afdelingen en de huiskamers om alle mogelijkheden te bekijken om aan de voedingsvoorkeuren van onze klant te kunnen voldoen. Naast het feit dat wij het belangrijk vinden dat onze klant geniet van het eten en drinken en de ambiance tijdens de maaltijden, letten wij er ook op dat onze klant niet ondervoed raakt of overgewicht ontwikkelt.
Bij medische noodzaak of bij expliciete uitzonderingen (verslikkingsproblematiek, vochtscores etc.) leggen wij informatie over eten en drinken vast in het zorgdossier. In de keuken en De Brink wordt gewerkt  volgens de hygiënecode HACCP. Jaarlijks vindt 2 tot 3 jaar een externe audit plaats.


  • In 2023 werken we op het gebied van Eten en drinken concepten uit voor de inrichting van de buurtpleinen (keuken) en werken we 3 concepten uit (op eigen appartement, buurtkamer en buurtplein) op organisatorisch vlak over hoe wij uitvoering gaan geven aan “eten en drinken”

  • De externe HACCP-controle in onze keuken en De Brink in het voorjaar van 2022 leverde een score van 90% in de keuken op en een score van 94% in De Brink. Daar zijn we erg trots op!

Incidentencommissie

Naast bovengenoemde thema’s beschikt de Posten over een Incidentencommissie, die minimaal 3 x per jaar bij elkaar komt. De commissie bewaakt en bevordert de kwaliteit van de zorg door het inventariseren en analyseren van incidenten en geregistreerde gegevens over onveilige, gevaarlijke en risicovolle situaties met betrekking tot de klant. Binnen de kaders van haar doelstelling is zij verantwoordelijk voor het waarborgen van veilige zorg en ondersteuning in een veilige omgeving gericht op het ondersteunen van het algehele welbevinden van de klant. De commissie maakt onderdeel uit van de kwaliteitsstructuur.
Incidenten kunnen door medewerkers zelf binnen het daarvoor bedoelde meldsysteem worden gemeld. Het systeem helpt ons om de kwaliteit van ons werk organisatie-breed te verbeteren door te leren van fouten en incidenten, maar ook van elkaars successen en ideeën. Ook is in dit systeem ruimte voor meldingen over vermoedens van ouderenmishandeling, calamiteiten en incidenten over gegevensbeveiliging (in het kader van privacybescherming). Om te blijven leren en ontwikkelen brengen wij het systeem op diverse wijzen continu onder de aandacht van onze medewerkers. Per kwartaal vindt intervisie plaats met de afhandelaren, die de incidentmeldingen binnen de teams oppakken. Tijdens deze intervisie staan het creëren van een veilige meldcultuur, onderwerpen vanuit de incidentencommissie en evaluatie van het systeem standaard op de agenda. Vanuit de incidentencommissie volgt elk kwartaal een rapportage, die wordt gedeeld en besproken met de bestuurder, het Kernteam en de Cliëntenraad.


  • In 2022 zijn, vanwege de overgang van Q-base naar ONS de aandachtsvelders, verpleegkundigen en leidinggevenden getraind. Hiermee heeft ook informatie uitwisseling plaatsgevonden. In 2023 zal de commissie zich meer richten op het delen van rapportages en het bespreken van casussen binnen de teams en binnen de commissie evenals het bespreken van de analyses die op teamniveau worden aangeleverd en hier trends en ontwikkelingen op organisatie niveau uithalen